به گزارش سرخط پتروشیمی، پروژه کلرآلکالی یکی از طرح‌های اصلی برنامه توسعه «بندرامام نوین» است و ظرفیت اسمی آن تولید سالانه ۳۰۰ هزار تن کلر و ۳۳۰ هزار تن سود سوزآور اعلام شده است.

کارکرد این پروژه تنها به تولید دو محصول پایه محدود نمی‌شود. کلر تولیدشده، خوراک زنجیره تولید اتیلن دی‌کلراید، وینیل کلراید منومر و PVC خواهد بود و سود سوزآور نیز به‌عنوان یکی از محصولات قابل عرضه طرح تولید می‌شود.

جایگزینی واحد جیوه‌ای با فناوری ممبران

واحد قدیمی کلرآلکالی پتروشیمی بندرامام از فناوری جیوه‌ای استفاده می‌کرد و در سال ۱۳۹۵، پس از الزام سازمان حفاظت محیط‌زیست برای حذف این فناوری، از مدار تولید خارج شد.

پروژه جدید با فناوری ممبران طراحی شده است تا ضمن حذف فرآیند جیوه‌ای، ظرفیت تولید کلر و سود سوزآور مجتمع را احیا کند. به این ترتیب، اجرای طرح نه احداث یک واحد بدون سابقه، بلکه جایگزینی ظرفیت متوقف‌شده با فناوری جدید و سازگارتر با الزامات محیط‌زیستی است.

پروژه‌ای که از آبان ۱۴۰۲ آغاز شد

عملیات مهندسی واحد جدید کلرآلکالی در آبان‌ماه ۱۴۰۲ آغاز شد و عملیات اجرایی شمع‌کوبی نیز در سال ۱۴۰۳ به جریان افتاد. براساس آخرین گزارش منتشرشده، پیشرفت شمع‌کوبی از ۹۳ درصد عبور کرده و پیشرفت کل پروژه به حدود ۳۴ درصد رسیده است.

این ارقام نشان می‌دهد کلرآلکالی از مرحله مطالعه و تصمیم‌گیری اولیه عبور کرده و بخشی از عملیات مهندسی، تأمین تجهیزات و زیرساخت اجرایی آن انجام شده است. توقف در این مرحله باید بر مبنای محاسبه هزینه‌های انجام‌شده، تعهدات قراردادی و آثار آن بر زنجیره تولید ارزیابی شود.

پیوند کلرآلکالی با زنجیره PVC

کلر یکی از مواد اولیه اصلی تولید اتیلن دی‌کلراید و پس از آن وینیل کلراید منومر و PVC است. تولید این ماده در داخل مجتمع، دسترسی پایدارتر واحدهای پایین‌دستی به خوراک را فراهم می‌کند و ریسک‌های ناشی از انتقال کلر از خارج مجتمع را کاهش می‌دهد.

پتروشیمی بندرامام در برنامه دو فازی توسعه زنجیره کلر، افزایش ۶۰۰ هزار تنی ظرفیت PVC را دنبال می‌کند. طبق برنامه اعلام‌شده، با تکمیل دو فاز، ظرفیت تولید PVC مجتمع از ۱۷۵ هزار تن به ۷۷۵ هزار تن در سال خواهد رسید.

این افزایش ظرفیت مربوط به کل برنامه دو فازی زنجیره کلر است و نباید با ظرفیت فاز فعلی کلرآلکالی—شامل ۳۰۰ هزار تن کلر و ۳۳۰ هزار تن سود سوزآور—یکسان در نظر گرفته شود.

ضرورت فنی؛ ارزیابی اقتصادی با اسناد پروژه

ضرورت فنی کلرآلکالی از جایگاه آن در زنجیره کلر تا PVC، توقف واحد قدیمی و نیاز به جایگزینی فناوری جیوه‌ای قابل ارزیابی است. قضاوت درباره بازده اقتصادی پروژه اما به اطلاعاتی مانند هزینه نهایی، برنامه تأمین مالی، نرخ بازده داخلی، زمان بهره‌برداری و پیش‌بینی بازار محصولات نیاز دارد.

تا زمانی که تمام این اطلاعات منتشر نشده، نمی‌توان رقم مشخصی برای درآمد یا سود سالانه پروژه محاسبه کرد. آنچه مستند است، سرمایه‌گذاری پیش‌بینی‌شده ۳۷۰ میلیون یورویی، پیشرفت ۳۴ درصدی و ظرفیت اسمی سالانه ۳۰۰ هزار تن کلر و ۳۳۰ هزار تن سود سوزآور است.